Prof. Dr. Vedat Yorucu

 

Emtia, metal ve enerji piyasaları’nda son durum

25 November 2014, Tuesday    Yorum Yaz   Yazdır  

    

Yatırımcılar için piyasaların son durumu pek de iç açıcı görünmüyor. Özellikle Emtia piyasalarında Kahve’ye yatırım yapanların kaybı yüzde 36.83’e ulaştı. Moralleri bozulan yatırımcılar, çareyi kahve fiyatlarına artışlar yaparak, zararlarını tüketicinin ensesinden çıkarmaya çalışıyor. Kahvenin geçen haftaki alış fiyatı 119.75 TL iken, satış fiyatı 119.80 TL idi. 189.65 TL’den Kahve’ye yatırım yapanlar, emtia borsasında kahve fiyatları iyice düşünce, şimdilerde büyük kayıplar yaşamaktadır. Kakao’daki durum, kahveye göre daha iyidir. Hatırlanacağı üzere Kakao, 2,867 TL’den borsada yatırımcı bulmuştu.  Kakao’nun dünya emtia borsasındaki geçen haftaki alış fiyatı 2,693 TL, satış fiyatı da 2,694 TL idi. Kakao’daki kayıp yüzde 6.03 ile sınırlı kalırken, kahve’ye yatırım yapan yatırımcının kaybından çok daha azdır. Yine de kayıp kayıptır. Şeker’de de, durum Kakao’nunkine çok benzemektedir. Şeker’e 16.09 TL’den yatırım yapan yatırımcı, şimdilerde alış fiyatı 15.02 TL’ye düşünce, yaklaşık yüzde 6.59’luk bir kayıp yaşamıştır. Emtia Piyasalarında zarar eden yatırımcıların yüzü, maalesef pek gülmemiştir.
***
Metal piyasalarına baktığımızda, özellikle Türkiye’de üç değişik ilde üretimi yapılan 12 milimetrelik demirin fiyatı ortalama 1,450 TL iken, 10 milimetrelik demirin fiyatı da ortalama olarak 1,385 TL’dir. Değerli metallerden Altın’ın 2011 yılındaki rekor fiyatı ons başına 1,380 Dolar’dı. Şimdilerde ise Altın’ın alış fiyatı 1,131 Dolar’a gerilemiştir. Altına yatırım yapanların kaybı, yüzde 35’ibulmuştur. Altın’dan umduğunu bulamayan yatırımcılar, tüm beklentilerini İsviçre Merkez Bankası’nın Altın rezerv artışı ile ilgili alacağı karara bağlamıştır. Beklentiler, İsviçre Merkez Bankası’nın altın rezervlerini yüzde 20 oranında artırma yönündedir. Öyle bir karar çıkması halinde, Dünya Altın talebinde yaşanacak artışa paralel olarak, altının ons başına düşen gösterge fiyatında da artışlar beklenmektedir. Çeyrek ve yarım altın fiyatlarında satışlar 140.18 TL ile 280.36 TL olarak değişmektedir. Gümüş’ün ons başına düşen fiyatı 16.44 Dolar’dan 16.33’e gerilemiştir. Gümüş ticaretinde kayıp yüzde 0.54’tür. Bakır, libre başına 3.069 Dolar’dan 3.053’e gerileyerek, yüzde 0.43 oranında değer kaybederken, Nikel 7.49 Dolar’dan 7.47 Dolar’a gerileyerek, yüzde 0.11 değer yitirmiştir. Çinko, Kurşun ve Aluminyum’daki kayıplar da, sırasıyla yüzde 0.14, 0.48 ve 0.39 oranında değişmektedir.
***
Dünya enerji fiyatlarına göz attığımızda da, düşüşlerin aynen devam ettiğine şahit olmaktayız. Bu durumda Brent Petrol 80.54 Dolar’dan 80.38 Dolar’a gerileyerek piyasalarda alıcı bulurken, bir haftalık düşüş yüzde 0.10 ile sınırlı kalmıştır. Brent Petrol’ün 140 Dolar’lardan 80 Dolar seviyelerine gerilemesi, üretim ve ekonomik büyüme için olumlu karşılanırken, istihdamı arttırma yönünde de, küresel ekonomilere pozitif katkı yapacağından hiçbir şüphem yoktur. Son olarak, Doğal gaz fiyatlarına baktığımızda da, fiyatların geçtiğimiz hafta içerisinde yüzde 4.85 oranında sürpriz yaparak gerilediğine tanık oluyoruz. Doğal gaz MMBtu fiyatları 4.26 Dolar’dan 4.06 Dolar’a gerileyerek, haftayı kayıpla kapatmıştır. Ancak soğuyan havalar, kış mevsiminde yakacak ihtiyacının artması, doğal gaz talebini de arttıracaktır. Talep artışına paralel olarak, ilerleyen günlerde doğal gaz fiyatlarının artış eğilimi yaratması da, kuvvetle muhtemeldir. Doğal gaz arzında aksamalar olması halinde de, doğal gaz fiyatlarında oynaklığın artacağı bir döneme girilecektir.

Yazarın Tüm Yazıları
Dış ticaret gelişmeleri (2016 Ocak-Mayıs) 
KKTC Merkez Bankası 2016 yılı ikinci çeyreği bülteni: Bütçe gelişmeleri 
Türk akımı doğalgaz boru hattı hayat buluyor 
Amerikan Merkez Bankası ışığı yaktı: Eylül’de faizleri arttıracak gibi 
Devlet Planlama örgütü bilgilendirdi: Poly Peck PLC’yi hatırlattı       
Kıbrıs’ta genel sağlık sigortası tamam 
Sterlin neden düştü? 
Esnaf ile alay mı ediliyor? 
Türk Hava Limanları’nda iç hatlara yönlendirilmemizin ekonomik zararları 
Türkiye’deki yabancılar 420 milyon dolarlık bonoyu sattı 
Olağanüstü Hal ilanı Türkiye Ekonomisine nasıl etki eder? 
Askeri darbe girişiminin ekonomik sonuçları 
Güney Kıbrıs Ekonomisi’nde sevinç           
Borsalarda ve kambiyo piyasalarında son durum 
Düşünce Taslağı: Sosyo-ekonomik – politik(2/2) 
Sosyo - ekonomik - politik  (1/2) 
Bayram yerleri    
İsrail ve Rusya ile normalleşen ilişkilerin ekonomik faydaları 
İngiltere’nin AB üyeliğinden çıkmasının doğuracağı sonuçlar 
Genel Gıda ve Yem Yasası neden yürürlüğe sokulmuyor? 
Küçük esnaf ve zanaatkârlar dertli: Mali desteğe ihtiyaç var 
Brexit Gerçekleşirse Sterlin’in dümeni kopmaz 
23 Nisan İlkokulu neden başarılı? Kolej sınavlarında önemli başarı 
2016-2018 Yapısal Dönüşüm Programı’nda yüksek öğretimin yeri 
Alo Alo!......Telefon 
Ekonomik protokol neden sessiz sedasız imzalandı? Telefon ve elektrik satılacak mı? 
İşadamı, KKTC’ye neden yatırım yapmaz? 
Seyrüsefer harçları konulu yazıma gelen okuyucu yorumları 
Bakan Serdar Denktaş’a: 
Avrasya Araştırmaları Enstitüsü ve Kazakistan Kongresi’nden çıkardığım sonuçlar 
Kazakistan’da uluslararası ekonomi, finans ve enerji kongresi 
Dünya Borsaları’ndaki düşüşlere dikkat 
ODTÜ Enerji Konferansı’ndan anekdotlar 
Doğu Akdeniz Enerji Güvenliği ve Jeopolitiği Konferansı 
UBP-DP hükümet programı – (3): Ekonomi ve özelleştirmeler olumsuz, enerji ve hidrokarbonlar olumlu 
UBP-DP hükümet programı -2 
UBP-DP hükümet programı (1) 
Amerika çözümü finanse edecek-miş !!! 
KKTC Merkez Bankası’nın 2015 yılı raporu 
Arif Feridun – “Yazgı” 
Kıbrıs ekonomi zirvesi yazılarıma gelen okuyucu mektubu 
CTP-UBP hükümeti, gerçekleri bal gibi biliyordu 
Sanat ile ekonominin arakesitinde bir yıldız: İlde Atik 
DPÖ’ye dikkat ediniz 
Kıbrıs Ekonomi Zirvesi (3/3) 
Kıbrıs Ekonomi Zirvesi (2/3) 
Kıbrıs ekonomi zirvesi (1/3) 
Hani turizm örgütü nerede? 
Dış ticaret bilançosu ne durumda? 
DAÜ’de, Kıbrıs ve Doğu Akdeniz hidrokarbon konulu konferans 
KKTC’deki bütçe gelişmeleri 
Parasal ve finansal gelişmeler (2015 IV. Çeyrek Bülteni) 
KKTC’de kara para aklanıyor mu? Maliye Bakanı Özgür’e düşen yükümlülükler 
Ercan Havalimanı’na neden 11 milyon dolar? 
Kat sınırı emirnamesi işe yarar mı? 
Brüt krediler’de ki düşüşe dikkat ediniz 
Türkiye angajman kurallarını uyguluyor 
Görüşme süreci ve Federal Kıbrıs’ta Kıbrıs Türk ekonomisi raporu hakkında 
Yerel sanatçılara da yer verilsin 
Hükümet düğümünü atacak olan da, bozacak olan da Kıb-Tek olacaktır 
Kürt Amerikan Enerji Koridoru: Hatay’a dikkat ediniz 
Radar Reşat’ın KKTC ekonomisine bakışı 
Yükselen ekonomilerin hepsi zorda 
KIB-TEK, vatandaşı tiftikliyor 
Güney Kıbrıs ekonomisi ne durumda? 
Halkın Partisi’nin özelleştirme politikası (2/2) 
Halkın Partisi’nin özelleştirme politikası (1/2) 
Halkın Partisi’nin ekonomik vizyonu 
2016’da bizleri nasıl bir ekonomi bekliyor? 
Sosyal güvenlik sistemi battı  
Sosyal Güvenlik ağı güçlendirilip genişletilmelidir 
Emeklilik sistemini düzeltmenin tek yolu iradedir 
İsrail-Türkiye yakınlaşmasının temeli doğalgaz 
Kumarhanelerin ekonomik faydası artık tartışılır oldu 
Amerika Merkez Bankası ve faiz artışı beklentisi  
Doğalgaz ittifakı, görüşmelere zarar verir 
Akdeniz enerji halkası 
Kıbrıs Türk Turizm Örgütü ne zaman? 
Türk Rus gerginliği ve olası ekonomik sonuçları 
2016 yılı bütçesi değerlendirmelerim (3 - son) 
2016 yılı bütçesi değerlendirmelerim-(2) 
Böyle bütçe mi olur?  
Program olumlu ve desteklenmeli 
2016-2018 Orta Vadeli Program Taslağı -3 
2016-2018 orta vadeli program taslağı -2 
2016-2018 orta vadeli program taslağı -1 
Orta vadeli program 
Euro’ya geçmek mümkün mü? 
Derinya kapısı geçişlerinden ekonomik kazanç beklemiyorum 
Derinya kapısı geçişlerinden ekonomik kazanç beklemiyorum 
Şeytanca alınan karar: KIBTEK’in görev zararları halka ödettirilecek 
Yeni bir faiz yasasına ihtiyaç vardır 
Olası çözümün maliyetini kim karşılayacak? 
Olası çözümün maliyetini kim karşılayacak? 
Olası bir çözüm sonrası, muhtemel ekonomik endişelerim 
Direk ticaret tüzüğü olmadı Çözüm bize ne kazandırır? 
ASGARİ ÜCRETLE İLGİLİ BİR OKUYUCU MEKTUBU 
CTP hizaya geldi!!! 
Eğitimdeki sorunların temeli irade ve ekonomik çıkmazdır 
GENEL SAĞLIK SİGORTASI YARARLI BİR UYGULAMADIR 
GENEL SAĞLIK SİGORTASI YARARLI BİR UYGULAMADIR 
Kıbrıs’ın havası da, ekonomisi de toz duman içinde 
B20 Zirvesi ve Ankara 
Dış ticaretimiz ne durumda 
Bütçe gelişmeleri 
Eylül’de fedfaiz’i artırır mı? 
FED Eylül’de faiz’i artırır mı? 
Dümeni kopan Türkiye ekonomisi 
Çin Devalüasyona gitti: Dolar ve Euro’nun durumu 
Güney Kıbrıs’ın ekonomik durumu 
Türk Silahlı Kuvvetleri’nin Doğalgaz Ticareti’ndeki önemi 
Doğalgaz piyasasına Avrupa’dan bakınca 
Döviz dalga dalga 
Güney Enerji Koridoru’nda enerji denklemi değişti 
CTP-UBP koalisyonu hükümet programı  
Yeni kabine 
Avrupa, Türkmenistan ve Azerbaycan gazına göz dikti 
KKTC Merkez Bankası’nın 2015 Yılı Birinci Çeyreği Bülteni  
Yunanistan’daki radikal sol, çok erken çark etti 
“Su Yönetimi Projesi” başlıklı yazıma, eski Ekonomi ve Turizm Bakanı Derviş Kemal Deniz cevap verdi 
Amerika faizi artırmadı...Dolar şimdi ne olacak? 
Amerika Merkez Bankası Faiz’i artırır mı? 
Su yönetimi projesi 
Döviz şimdi ne olacak? 
İstatistik Dairesi’nde nihayet iyi işler yapılmaya başlandı 
24’üncü Dünya İşletmecilik Kongresi 
Kıbrıs Ekonomi Zirvesi’nde ekonomik entegrasyon irdelendi 
Transit Ticaret Merkezi – Kıbrıs (Cyprus As A Transit Trade Centre) 
TRT modeli özerklik 
Suriye gaz havzası 
Millî Direnme Ekonomisi  
CTP 
BRT’de doğru işler yapılmaya başlandı: Mete Tümerkan’la uğraşmayı bırakınız 
Kıbrıslı Rumların ekonomisi battı 
Dragon çayı, KKTC’nin stratejik konumunu güçlendirecektir 
Barcelona kıyı ötesi (offshore) protokolü 
Kıbrıs patatesi 
İstanbul’dan ekonomi gözlemi 
Amaranta Vadisi’ndeki yabancılara müjde 
Ne kadar ayakları üzerinde duran ekonomi yarattınız ki? 
Kıbrıs doğalgazı açmazda: Sıkıştırılmış doğalgaz revaçta 
Çamlıbel birinci Ekogünü Yerli üretim ve kültürel miras’ın korunması 
Genel Sağlık Sigortası’na geçilecek: GSS Koordinatörü Dr. Aykut Üretici’nin anlattıkları 
Taksiciler çok dertli 
Belediyeler Bütçesi ve Birlik Başkanı’nın feveranı 
Türkiye’de konut satışları 
Lübnan gaz havzası 
Yerli üretim desteklenmeli 
Dolar’ın ateşi düşmüyor 
Nobelli Ekonomist Stiglitz’in yeni önerileri: “İç talebe bağlı büyüme modeline geçilmeli” 
Yunan halkını acaba neler bekliyor? 
Kolej sınavları hakkında okuyucu yorumları 
Bir acayip kolej sınavı 
Yunanistan’daki radikal sol’un zaferi ve ekonomik beklentiler 
Kur ve faiz hareketlerinin 2015 beklentileri 
İstatistiğin önemi 
Turizm örgütü  
Dünya ham petrol fiyatlarını doğru okuyabilmek 
Sağlık Bakanlığı 2014 yılı icraatları 
Gelir eşitsizliğinin bedeli 
Siber Hanım’ın işi zor! 
KKTC’de Euro’ya geçiş mümkün müdür? 
Dünya petrol fiyatları 
Ada ekonomileri için denk bütçe uygun değildir 
Mevduat neden bu kadar hızlı artıyor? 
2015 yılı bütçesi ile reform olmaz