Prof. Dr. Mehmet Hasgüler

 

23 Asırlık Kent: Gazi Mağusa

11 January 2015, Sunday    Yorum Yaz   Yazdır  

    

2015 Mağusa kentinin kuruluşunun 2300’üncü yılıdır. Mağusa İ.Ö. 285 civarında kurulmuş bir yerleşim yeridir. Bu kentin üzerinde emeği olan insanlar bu yıl anılmalı ve hatırlanmalıdır. Belediye Başkanı İsmail Arter’in bu konuda gereken ilgiyi göstereceğine sanıyorum.
Öte yandan Mağusa ile birlikte yükselen Doğu Akdeniz Üniversitesi’nin ve İTÜ- KKTC’nin bu yıl çeşitli bilimsel ve kültürel aktivitelerle kente derinlik ve ruh kazandırma konusunda dilerlerse üzerlerine düşeni nitelikli biçimde yapacaklarından da eminim. 2015 kent için önemli bir yıldır. Kent için önem arz eden isimleri anacak sergiler açmalı ve bilimsel toplantılar düzenlenmelidir.

Kente emek verenler: Mogabgab
   Mağusa’da 1888’de doğmuş Suryani kökenli Theophilus A.H.Mogabgap’ın ilk sırada düşünülmesi çok yerinde olur. Öyle ki 2015 Mogabgap’ın ölümünün de 50’nci yılına tekabül ediyor. Bir kentin tarihi ve kültürel eserleri hususunda emek vermiş adeta kendisini vakfetmiş böylesi bir ismin yerel yönetimler açısından önemi unutulmamalıdır. Kaldı ki Mogabgap’ın geçen yıl Galeri Kültür Yayınlarından çıkan “Kıbrıs Yazılarına Ek: MÖ 522-1581” adlı kitabı da başlı başına Kıbrıs tarihine önemli bir kaynak teşkil etmektedir.
Mogapgap’ın bu eserine ilişkin bir değerlendirmeyi ayrıca yazmak istiyorum. Eserinde kentin önceki isminin Amelek olduğunu öğreniyoruz. Amelek de en az Mağusa kadar güzel bir kent adıymış… Mogabgap İkinci Dünya Savaşı koşullarında babasının servetini harcamak pahasına Avrupa’dan Kıbrıs hakkındaki eserleri topladığı ve üzerinde çalıştığı biliniyor. Böylesi insanlar kentin ruhuna ait renkleri temsil ediyor.
Karakol’da İstanbul Yolunda dünyaya geldiğimizde Mogapgap yoktu. Lakin o yaşımızda Mogapgap’ın evini parmağımızla hep uzaktan gösteriyorduk. Evin ihtişamı çocukluk yıllarımızda hep dilimizdeydi. Mogapgap’ın evi Serbest Liman Bölgesi içerisinde kaldı. Bu evin müzeye dönüştürülmesi iyi bir duyarlılık olur. Buranın “Antik Mağusa Kent Müzesi” yapılması bu kente önemli bir değer olarak döner. Mağusa’da önce Tapu ve Kadastro dairesinde çalışan Mogapgap daha sonra Eski Eserler Dairesi Müdürü olarak kentin restorasyonunda önemli rol oynamıştır. Mağusa’nın tarihi kimliğinde kritik bir rolü olan Mogapgap’la ilgili yerel yönetimlerin yapacağı her etkinlik onun hatırlamak için fırsat olacağı gibi kent de değer kazanacaktır.
Mağusa’ya katkı koymuş yerel aktörler ve yöneticiler, sporcular, futbolcular, sanatçılar, din adamları bu yıl içerisinde özel olarak düşünülmeli ve yerel yöneticiler onları anacak etkinlikler planlamalıdır.

Mağusa ve Çanakkale kardeşliği
   Bilindiği gibi Kıbrıs 1868-1870 yılları arasında 2 yıl Çanakkale vilayetine bağlı bir mutasarrıflıktı. O yıllarda Kıbrıs’ta işlenen büyük suçlar Çanakkale Adliyesinde görülüyordu ve uzak olmasından ötürü de çok önemli sorunlar yaşanıyordu. Çanakkale’nin Kıbrıs ile böyle özel bir geçmişi vardı. Öte yandan Mağusa için önemli bir konu da Çanakkale 2015 özelinde düşünülebilir.
Çanakkale Savaşı’nın 100. yılı Çanakkale’de barış temasıyla öne çıkarılmaktadır. Her iki kentte de yaklaşık aynı süreler yaşamış birisi olarak yaz döneminde iki belediye başkanıyla şahsen görüşüp “G.Mağusa-Çanakkale Kardeş Şehir” önerisinde bulunmuştuk. İki başkan da çok sıcak karşılamıştı. Bu konuda yakın zamanda bazı adımlar atılması muhtemeldir. Özellikle Mağusa kentinde Çanakkale özel bir öneme sahiptir. Bu kentimizde Çanakkale Şehitliği, Çanakkale Mahallesi, Çanakkale Spor Kulübü ve Çanakkale Orta Okulu bulunuyor. Bu özellikleri itibariyle iki kentin buluşturulması ve sanatsal-kültürel işbirliği yapılması yerinde olacaktır.
Çanakkale ve Boğazı 1915’de geçilmediği gibi Mağusa da 1974 yazında düşmemiş ve “gazilik beratı” almış tek kentimizdir. Bu ortak noktalar üzerinden “kardeş şehir” konseptiyle buluşturulması için iki kentin yerel yöneticilerinin ellerinden gelen duyarlılığı göstereceğini düşünüyorum. Özellikle 2015’te 100. yıl münasebetiyle “Çanakkale: Barışa Ev Sahibiyiz” sloganıyla Türkiye’de ulusal düzeyde son derece önemli etkinliklere ev sahipliği yapıyor. Böylesi bir dönemde 2300 yaşındaki Mağusa ile Barışa ev sahipliği yapan Çanakkale’nin kardeşliği anlamlı olacaktır.

Yazarın Tüm Yazıları
“Mağusa Limanı, Limandır Liman!” 
“Çözüm” hapishanesi!    
Üniversiteler: “Bilim Rekabeti”nde neden yok?! 
Memleketin güzelliğini yaşamak… 
Darbelere karşı “Garpçı” duruş?!   
Eserler “eski,” Mağusa “aynı”: “Büyük sarnıç lağım kuyusu olmuş”! 
90’lı gençlerden mektup var! 
Son kuşağın adı: “Reddediyoruz”! 
Siyasete “cüzzam”ın16 nedeni! 
Ahalinin değişen algısı! 
Durum berraklaşır mı? 
Futbolcu destek, folklorcu köstek!.. 
“Sol”un“sivilleşme” çabası ve güvenlik güçleri 
“Seks kölesi” sicili 
Üçüncü Göz: 3 kez 
Her şerde bir hayır var! 
Darbelerin Gölgesinde Kıbrıs 
Kalkışma algısı... 
Duruma seyirci kalmamalıyız… 
Polislerimiz hâlâ reşit değil mi?! 
Kasis: Zihinsel bir Engeldir! 
“Yalakalığın milleti olmaz…” 
Ayrılma Şoku, AB ve Kıbrıs 
Britanya AB’den kopunca... 
Koordinasyon Ofisi?!    
Nerede bu gençler? 
Aile şirketleri ve kurumsallaşma 
Kapıları çözüme açmak 
Erhürman ve siyasette güven 
Anastasiadis’i bekleyen “rol” 
Türkiye Kökenli Yurttaşlar Güney’e neden geçemiyor? 
Cin şişeden çıkınca… 
Güney seçimleri ve çözüm 
Molozlarla iç içe yaşamak 
Ada Kronikleri: Demokrat Zihniyet için! 
Gündelik propaganda ve çözüm!  
Mevzu: Annan Referandumunun ertesi günü! 
Global Trendler ve YÖDAK  
CIA’nin Projeksiyonları ve Mehmet Diana… 
Üniversiteler ve “Kurumsallaşma”  
Ada’nın Gizli Kalmış Girişimcisi: Mehmet Diana 
“Güven Erozyonu” siyasetin kaderi mi? 
Yeni toplumsal dinamikleri anlamak 
Doğarken ağladı Statüko! 
Üniversite ve Etik! 
Siyaset yeniden şekillenirken!… 
Ekonomi nasıl yönetilmez? 
“Zihniyet Devrimi” ve Taksim Yürüyüşleri 
Akdeniz medeniyet projesi 
CHP halka neden gidemiyor? 
Bu yazıyı profesyonel siyasetçiler okumasın!  
Neden 70 gün taksim sahasında yürüdüm? 
Neden 70 gün taksim sahasında yürüdüm? 
Antep’ten Kıbrıs’a ve Ortadoğu’ya bakış 
Üniversitelerin kurumsal güvenlik algısı… 
THY Kalkış Zamanlamasında 22’nci 
Dünya Kadınlar Gününe 2 Kala… 
“Bilim diplomasisi” ve küresel yüksek öğrenim 
Siyasetin “Yenisi” ve Toplumun “Temizi”! 
Anastasiadis’e açık mektup 
“Kurucu KKTC Başbakanı” Mustafa Çağatay: Protokol Krizi “Rivayet” mi? 
“Sevgililer Günü”nden üç gün sonra!... 
Federal Çözümde “İnsan” Kaynağı 
Çözüm ve “Garantörlük” tartışmaları 
Toplum olmak ya da olmamak!.. 
İki toplumlu koro ve çözüm! 
40 Adımda “Aşınan” Egemenlik!… 
Kıbrıs ve Davos 
Oturarak değil; yürüyerek ülkemizi anlamak… 
Cemaatin Travmatik Mottosu: “Dur Bakalım N’olcak?” 
“Cemaati çalan” kılıfını uydurur! 
Halk Odaklı Partilerin 6’ncısı: “Halkın” Partisi!.. 
Reform ve Referandum!... 
Dereboyundaki Kaldırımlar ve Kentlilik 
“Göç” ve “Kimlik”  
Yeni yıla girerken 45’lik CTP… 
“Özrün” en büyüğü zihniyette!... 
“Vekâleten” hayat ve “Şükran Ekonomisi” … 
Statükonun Anası!... 
Mehmet Rıfat Aras: “Birbirinizi adada nasıl ayırt edip öldürdünüz?!” 
Gazetecilik ve promosyon 
Kemal Köse: Bisikletin ruhunu biliyor!... 
“Evkaf’ın Su Meselesine Dönmek”!... 
Cari zihniyetin “Üç hali”!.. 
Enerji, Su ve Yumuşak Güç: Kıbrıs’a olası etkileri… 
“Marjinal” mi dediniz?! 
Suyun derinliğinin farkında mıyız? 
“Cumhurbaşkanı” şapkasını parti başkanı taşırsa! 
Federal hayatı yeşertecek kültür 
“Empati Müzesi”? 
“Akil İnsan”, “Aktif” siyasetçi olursa… 
Bisikletin Filozofu ŞAFURİ: Altay Ayrancıoğlu  
UBP kurultayının arifesinde… 
Korsan Morsan! 
“Barış” suyu, Akıncı ve Çanakkale 
Partiler ve Siyasi Türbülans 
Hayat: Gri’nin Tonlarıdır… 
Ülkemizin geleceğini nasıl kuracağız? 
Sakız Adasından “Baf Sakızı”na….  
“Kıbrıs’ta Barış” bal gibi engellenecektir! 
Yarın Bayram… 
1 Kasım Seçimleri ve “Kıbrıslı Türkler” 
Ada Fenomeni “Nisan Yağmuru” ve sosyal medya!  
Ada Fenomeni “Nisan Yağmuru” ve sosyal medya!  
“Barış” sahici olmaktan geçer… 
Kuzey Kıbrıs “FailedState” mi? 
Kuzey Kıbrıs “FailedState” mi? 
“Temiz Toplumu” Nerede Aramalı? 
“Temiz Toplum”, Statü Endişesi ve Prekarya… 
Mağusa yeniden gazi mi oldu? 
UBP nereye gidiyor? 
Önceliklerimize odaklanalım, çözüm ararken kaybolmayalım 
Yaseminlerin Öyküsü Yok?!… 
İnsan Kaçakçılığı ve “ABD Paradoksu” 
Kadın “ticareti” ve insan kaçakçılığı!  
“AKP-CHP Koalisyonu” ve Kıbrıs 
Demokrat Zihniyet! 
Siyaset uzlaşma işidir 
Savaş Hilton ve “Survivor”(*) 
Federal çözüm ve oryantasyon!.. 
Yüksek Öğrenim Platformu 
Siyaset ve “Halüsinasyon” 
Futbol Federasyonu ve YÖDAK 
“Üniversite Adası” olmaya yakın mıyız?  
Sahillere“haraç” barajı kurmayın! 
Türkiye’nin koalisyon seçenekleri ve Kıbrıs  
“Büyük insanlık” ve vicdan 
Federal çözüm felsefesi “ayrımcılığı” bitirir mi? 
Yüksek öğrenime bakış 
Akdeniz Federasyonu 
Türkiye’deki seçimler 
Güven İnşası ve “Redif Ordularının Tasfiyesi” 
Dinamik müzakere süreci 
“Omonia” Büyük Camia 
Bedava yaşıyoruz bedava... 
Klişeleri şiirle yargılamak: “Rumca küstüm, Türkçe kırıldım” 
Değişim! Ama nasıl? 
Giden bir değerin ardından: Dr. Servet Sami Dedeçay 
Siyasi ekollerin son örneği! 
Annan Referandumu, 11 Yaşında ve “Statüko” 
Seçimin kaderi Pazar’a kaldı! 
Şantekler Kabare ve Bağımsızlık! 
Çözüme Halkın Güveni 
Adaylarda“Demokrasi” Kültürü 
Tepebaşı Spor Kulübü’nde konferans 
“Kurtarıcı” ararken kaybolmak! 
“Varoşha”nın seçimlerde dayanılmaz hafifliği ve çözüm! 
“FederatifSiz” “Çözümcüler”! 
Adayların müzakere stratejisi 
Siyasete damdan düşen federalist: Alpay Durduran! 
Çatlak mozaikte tango!.. 
Kendimizi ADA’yacağımız bir yaşam 
Anketler değerlendirilirse faydası yüksek! 
Kadının adı hâlâ yok 
20 Nisan ve Sonrası!? 
Köpeğinin bedeli kadar konuş! 
Başkanlık sistemine geçmişiz de haberimiz yok! 
Yeni moda köpek sevgisi ve getirdikleri 
Eskisi, yenisi, aynısı ve kendisi 
Yasemin dilinde “Adalılık” ! 
Cumhurbaşkanlığı seçiminde adayların söylemi: O iş “yaş”! 
“Elektrik Yüzü” Görmeyen Köylerimiz Var! 
Çipras’ın Kıbrıs ziyareti: Radikal tavır nerede?  
Adalılık: “Hayatı Maskesiz Yaşamak” 
Siriza kelebek etkisi yaratır mı? 
Üniversitelerin öncüsü ve ilk kadın Cumhurbaşkanı adayı: Dr. Servet Sami Dedeçay 
Anastasiadis’in dili çözüldü! 
KKTC’nin kara kapılarındaki gülen yüzleri! 
Seçimler “Nisan 1955!”te yapılsaydı!... 
Ekonomik Kriz Önce Ahlakı Vurur! 
“Karikatürün Evliya Çelebisi”: Hüseyin Çakmak 
2014 takvimden düşerken… 
“Çağlayan” parkı Dereboyu’ndan büyüktür! 
Hakikatlerle yüzleşelim!  
“Dışardaki Tavuriler” 
“Vaat-sizlik” seçimi ve algı yönetimi 
“Kıbrıs bir Ada” mıdır? 
“Tramvay”dan önce toplu ulaşım düzeltilmeli! 
Bir “semptom” olarak “popülizm” 
Anayasa Referandumu: “Dersini Almış da Yapıyor Ezber!” 
Siyaset ve “Himaye”!