Prof. Dr. Vedat Yorucu

 

Kur ve faiz hareketlerinin 2015 beklentileri

23 January 2015, Friday    Yorum Yaz   Yazdır  

    

Üyesi olmaktan her zaman büyük onur duyduğum Türkiye Ekonomi Kurumu, ulu önder Atatürk’ün telkinleriyle 12 Aralık 1929 tarihinde Milli İktisat ve Tasarruf Cemiyeti ismiyle kurulmuştur. Daha sonra ismi, 12 Haziran 1939’da, Ulusal Ekonomi ve Artırma Kurumu olarak değiştirilmiştir. Türk İktisat Cemiyeti ile Kurum, 18 Ocak 1955 tarihinde, Türkiye Ekonomi Kurumu olarak birleşti. O günden bugüne, 86 yıllık başarılarıyla Türkiye Cumhuriyeti’nin en prestijli ve en saygın Kurumu olarak biz iktisatçıların ve akademisyenlerin bir aile ocağı olmuştur.
***
Atatürk bu kurumun kurulmasını telkin ederken, Dünya, 1929 büyük iktisat buhranı ile boğuşmaktaydı. Kurumun kuruluş amacı, buhranın yıkıcı etkilerini asgariye indirmek, israfla mücadele edilerek tasarrufu teşvik etmek ve yerli malların tanıtılıp kullanılmasını özendirmekti. Bu amaca ulaşılmış ve ekonomik kriz asgari zararla geçiştirilmişti. Daha sonraki yıllarda da Türkiye, birçok ekonomik ve siyasi krizler yaşamıştır. Kurum, bu krizlerin etkilerini ve krizden kurtulmanın yollarını, bilimsel çalışmalarıyla destekleyerek, siyasi ve iktisadi çevrelere yol gösterici olmuştur.
***
Kurum, 2008 yılında İstanbul’da, Dünya Ekonomi Kongresi’ni de gerçekleştirmiş ve Nobel İktisat Ödülü kazanmış (Prof Stiglitz) saygın iktisatçıların da yer aldığı oturumlarda, kriz ve büyüme konularını uluslararası boyutta irdelemiştir. 2008 yılında baş gösteren ve halen devam eden küresel sistemik finans krizinin etkileri ve iktisat kuramının krizlerin giderilmesinde ne kadar etkili olduğu, Türkiye Ekonomi Kurumu’nun düzenli olarak yayımladığı “Ekonomi-tek” dergilerinde ayrıntılarıyla ele alınmaktadır.
***
2008 sonları ve 2009 başlarında Türkiye’ye giren dış sermaye hızla azalmıştır, ancak 2009’un ikinci yarısında tekrar yükselmeye devam etmiştir. Bu gelişme sevindirici gibi görünse de, pek sevindirici olmayabilir. Çünkü, kur üzerinde baskı yaratıp cari açığın yükselmesine neden olmakta ve ayrıca hükümetlerin dış sermaye girişine bağlı ve sürdürülmesi zor olan büyüme modeline yönelmesini zorlamaktadır. Bu durum, ileride ciddi anlamda büyüme, borç stoğu ve yüksek işsizlik sorunlarını da beraberinde getirebilmektedir. Bugün yakın coğrafyamızda yaşanan ekonomik sorunlar, tam da sıraladığım bu nedenlere bağlı olarak ortaya çıkmıştır.
***
Şu sıralar, döviz kurlarında ve petrol fiyatlarında oldukça önemli hareketlenmeler meydana gelmektedir. Bir yandan da TC Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın faizlerin düşürülmesi yönünde TC Merkez Bankası Başkanı Erdem Başcı’ya yönelik çağrıları vardır. Faizler nisbi olarak düşürüldüyse de, pek tatmin edici olmadığı yönünde yakınmalar söz konusudur. Geçtiğimiz gün Çukurova Yatırım Ajansı’nın toplantısına katılan Nobelli iktisatçı Joseph Stiglitz ise, Erdem Başcı’ya destek çıkarak, dünya merkez bankalarının Erdem Başcı’yı örnek alması gerektiği yönünde bir beyanatta bulunmuş, Erdem Başcı’nın faiz politikası dışında, farklı enstrümanları da kullanarak ekonomiyi yönettiğine dikkat çekmiş, onun uyguladığı politikaların ileride kendisine Nobel Ödülü bile kazandırabileceğinden söz etmiştir. Hatta daha da ileriye giderek, Erdem Başcı'nın bir Lider olduğunu da söylemiştir.
***
Faiz ve Kur hareketleri her zaman merak konusu olmakta, bir kesim insanın belirsizlikler nedeniyle endişelenmesine vesile olmaktadır. Bu konunun iyice tartışılması için, KKTC’nin saygın kurumlarından Kıbrıs Türk Ekonomi Kurumu ile Kıbrıs Mülkiyeliler Birliği ortaklaşa bir konferans düzenleme kararı alarak, Türkiye Ekonomi Kurumu Başkanı Prof. Dr. Ercan Uygur’u, 26 Ocak Pazartesi akşamı, saat 18:00’de, Yakın Doğu Üniversitesi Kütüphane Salonu 4’te, konferans vermek üzere Kıbrıs’a davet etmiştir. Prof Dr Ercan Uygur, yaptığı çalışmalar ve bulunduğu görevler nedeniyle, hem Türkiye, hem de dünya iktisatçıları arasında çok önemli bir yere sahiptir.
***
1947 yılında Anamur’da dünyaya gelen Prof. Dr. Ercan Uygur, ODTÜ’den mezun olduktan sonra, 1973’te İngiltere’nin Warwick Universitesi’nden Master, 1978’de East Anglia Üniversitesi’nden İktisat Doktorası unvanını aldı. YÖK Doçentliğini 1983’te tamamlayıp, 1989’da İktisat Profesörü oldu. 2012 yılına kadar Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Ekonomi Bölümü’nde Bölüm Başkanlığı ve Öğretim Üyeliği görevlerini sürdürüp, 2012 yılında emekli oldu. Koç Üniversitesi’nde Visiting Profesör olarak da çalıştı. Prof Uygur, özellikle İktisat Eğitimi, Makro-iktisat, Dış Ticaret, Makro-ekonometrik Modelleme, Büyüme ve Gelişme İktisadı alanlarında iktisat literatürüne katkılar yapmıştır. 4’ü İngilizce olmak üzere, yayımlanmış toplam 12 kitabı vardır. 100’ü aşkın makalesi ve bildirisi olan Prof. Uygur’un yaptığı katkılardan en önemlileri arasında, “Türkiye’de Tasarruflar”, “Türkiye’de Cari Açık ve Borç Sorunu”, “Küresel Krizlerin Türk Ekonomisi Üzerindeki Etkileri”, “Krizlerin Öngörüsü” bulunmaktadır. Prof Uygur, bilimsel çalışmalarının yanında, yöneticilik ve danışmanlık hizmetlerinde de bulunmuştur. 2003 yılından beridir kesintisiz seçilmiş Türkiye Ekonomi Kurumu Başkanlığı görevini yürütmektedir. Uluslararası Ekonomi Kurumu Danışma Kurulu Üyesi, Japonlar tarafından Nobel kabul edilen Kyoto Ödül Kurulu Üyeliği, Dünya Bankası Uzak-Doğu Ekonomileri ve Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomileri Proje Danışmanlığı gibi uluslararası görevleri de ayrıca yürütmektedir. Prof Dr Ercan Uygur aynı zamanda, 1990-1996 yılları arasında Türkiye İstatistik Enstitüsü Danışmanı, 1997-2000 yıllarında TC Hazine Müsteşarlığı Danışmanı, 1988-1994 ve 1997-1998 yılları arasında da TC Merkez Bankası Danışmanı görevlerini yürütmüştür. Halen ulusal ve uluslararası danışmanlık görevlerini sürdüren Prof Uygur, Türkiye Ekonomi Kurumu tarafından düzenli olarak basılan Ekonomi-tek dergisinin de baş editörüdür.
***
Bu önemli konferansı kaçırmamanızı tavsiye ederim. Prof Uygur’un “Faiz ve Kur Hareketleri ve 2015 yılı beklentileri” hakkında söyleyecekleri, özellikle bankacıları, dövizle ticaret yapan işadamlarını, kredi çeken ve faiz ödeyen borçluları, dövizle ev taksiti, ya da araba taksiti ödeyen hane halkını, üniversitede çocuk okutan aileleri, kısacası toplumun hemen hemen tüm kesimini ilgilendirmektedir. Acaba bizleri 2015 yılında bir kriz bekliyor mudur sorusuna da, Prof Dr. Ercan Uygur’un sunumunda yanıt aramaya çalışacağız. 26 Ocak Pazartesi akşamı, saat 18:00’de, Yakın Doğu Üniversitesi Kütüphane Salonu’nda bu sorularımıza yanıt bulacağız. Tüm halkımıza açık olan bu oturumu, sakın kaçırmayınız.

Yazarın Tüm Yazıları
Dış ticaret gelişmeleri (2016 Ocak-Mayıs) 
KKTC Merkez Bankası 2016 yılı ikinci çeyreği bülteni: Bütçe gelişmeleri 
Türk akımı doğalgaz boru hattı hayat buluyor 
Amerikan Merkez Bankası ışığı yaktı: Eylül’de faizleri arttıracak gibi 
Devlet Planlama örgütü bilgilendirdi: Poly Peck PLC’yi hatırlattı       
Kıbrıs’ta genel sağlık sigortası tamam 
Sterlin neden düştü? 
Esnaf ile alay mı ediliyor? 
Türk Hava Limanları’nda iç hatlara yönlendirilmemizin ekonomik zararları 
Türkiye’deki yabancılar 420 milyon dolarlık bonoyu sattı 
Olağanüstü Hal ilanı Türkiye Ekonomisine nasıl etki eder? 
Askeri darbe girişiminin ekonomik sonuçları 
Güney Kıbrıs Ekonomisi’nde sevinç           
Borsalarda ve kambiyo piyasalarında son durum 
Düşünce Taslağı: Sosyo-ekonomik – politik(2/2) 
Sosyo - ekonomik - politik  (1/2) 
Bayram yerleri    
İsrail ve Rusya ile normalleşen ilişkilerin ekonomik faydaları 
İngiltere’nin AB üyeliğinden çıkmasının doğuracağı sonuçlar 
Genel Gıda ve Yem Yasası neden yürürlüğe sokulmuyor? 
Küçük esnaf ve zanaatkârlar dertli: Mali desteğe ihtiyaç var 
Brexit Gerçekleşirse Sterlin’in dümeni kopmaz 
23 Nisan İlkokulu neden başarılı? Kolej sınavlarında önemli başarı 
2016-2018 Yapısal Dönüşüm Programı’nda yüksek öğretimin yeri 
Alo Alo!......Telefon 
Ekonomik protokol neden sessiz sedasız imzalandı? Telefon ve elektrik satılacak mı? 
İşadamı, KKTC’ye neden yatırım yapmaz? 
Seyrüsefer harçları konulu yazıma gelen okuyucu yorumları 
Bakan Serdar Denktaş’a: 
Avrasya Araştırmaları Enstitüsü ve Kazakistan Kongresi’nden çıkardığım sonuçlar 
Kazakistan’da uluslararası ekonomi, finans ve enerji kongresi 
Dünya Borsaları’ndaki düşüşlere dikkat 
ODTÜ Enerji Konferansı’ndan anekdotlar 
Doğu Akdeniz Enerji Güvenliği ve Jeopolitiği Konferansı 
UBP-DP hükümet programı – (3): Ekonomi ve özelleştirmeler olumsuz, enerji ve hidrokarbonlar olumlu 
UBP-DP hükümet programı -2 
UBP-DP hükümet programı (1) 
Amerika çözümü finanse edecek-miş !!! 
KKTC Merkez Bankası’nın 2015 yılı raporu 
Arif Feridun – “Yazgı” 
Kıbrıs ekonomi zirvesi yazılarıma gelen okuyucu mektubu 
CTP-UBP hükümeti, gerçekleri bal gibi biliyordu 
Sanat ile ekonominin arakesitinde bir yıldız: İlde Atik 
DPÖ’ye dikkat ediniz 
Kıbrıs Ekonomi Zirvesi (3/3) 
Kıbrıs Ekonomi Zirvesi (2/3) 
Kıbrıs ekonomi zirvesi (1/3) 
Hani turizm örgütü nerede? 
Dış ticaret bilançosu ne durumda? 
DAÜ’de, Kıbrıs ve Doğu Akdeniz hidrokarbon konulu konferans 
KKTC’deki bütçe gelişmeleri 
Parasal ve finansal gelişmeler (2015 IV. Çeyrek Bülteni) 
KKTC’de kara para aklanıyor mu? Maliye Bakanı Özgür’e düşen yükümlülükler 
Ercan Havalimanı’na neden 11 milyon dolar? 
Kat sınırı emirnamesi işe yarar mı? 
Brüt krediler’de ki düşüşe dikkat ediniz 
Türkiye angajman kurallarını uyguluyor 
Görüşme süreci ve Federal Kıbrıs’ta Kıbrıs Türk ekonomisi raporu hakkında 
Yerel sanatçılara da yer verilsin 
Hükümet düğümünü atacak olan da, bozacak olan da Kıb-Tek olacaktır 
Kürt Amerikan Enerji Koridoru: Hatay’a dikkat ediniz 
Radar Reşat’ın KKTC ekonomisine bakışı 
Yükselen ekonomilerin hepsi zorda 
KIB-TEK, vatandaşı tiftikliyor 
Güney Kıbrıs ekonomisi ne durumda? 
Halkın Partisi’nin özelleştirme politikası (2/2) 
Halkın Partisi’nin özelleştirme politikası (1/2) 
Halkın Partisi’nin ekonomik vizyonu 
2016’da bizleri nasıl bir ekonomi bekliyor? 
Sosyal güvenlik sistemi battı  
Sosyal Güvenlik ağı güçlendirilip genişletilmelidir 
Emeklilik sistemini düzeltmenin tek yolu iradedir 
İsrail-Türkiye yakınlaşmasının temeli doğalgaz 
Kumarhanelerin ekonomik faydası artık tartışılır oldu 
Amerika Merkez Bankası ve faiz artışı beklentisi  
Doğalgaz ittifakı, görüşmelere zarar verir 
Akdeniz enerji halkası 
Kıbrıs Türk Turizm Örgütü ne zaman? 
Türk Rus gerginliği ve olası ekonomik sonuçları 
2016 yılı bütçesi değerlendirmelerim (3 - son) 
2016 yılı bütçesi değerlendirmelerim-(2) 
Böyle bütçe mi olur?  
Program olumlu ve desteklenmeli 
2016-2018 Orta Vadeli Program Taslağı -3 
2016-2018 orta vadeli program taslağı -2 
2016-2018 orta vadeli program taslağı -1 
Orta vadeli program 
Euro’ya geçmek mümkün mü? 
Derinya kapısı geçişlerinden ekonomik kazanç beklemiyorum 
Derinya kapısı geçişlerinden ekonomik kazanç beklemiyorum 
Şeytanca alınan karar: KIBTEK’in görev zararları halka ödettirilecek 
Yeni bir faiz yasasına ihtiyaç vardır 
Olası çözümün maliyetini kim karşılayacak? 
Olası çözümün maliyetini kim karşılayacak? 
Olası bir çözüm sonrası, muhtemel ekonomik endişelerim 
Direk ticaret tüzüğü olmadı Çözüm bize ne kazandırır? 
ASGARİ ÜCRETLE İLGİLİ BİR OKUYUCU MEKTUBU 
CTP hizaya geldi!!! 
Eğitimdeki sorunların temeli irade ve ekonomik çıkmazdır 
GENEL SAĞLIK SİGORTASI YARARLI BİR UYGULAMADIR 
GENEL SAĞLIK SİGORTASI YARARLI BİR UYGULAMADIR 
Kıbrıs’ın havası da, ekonomisi de toz duman içinde 
B20 Zirvesi ve Ankara 
Dış ticaretimiz ne durumda 
Bütçe gelişmeleri 
Eylül’de fedfaiz’i artırır mı? 
FED Eylül’de faiz’i artırır mı? 
Dümeni kopan Türkiye ekonomisi 
Çin Devalüasyona gitti: Dolar ve Euro’nun durumu 
Güney Kıbrıs’ın ekonomik durumu 
Türk Silahlı Kuvvetleri’nin Doğalgaz Ticareti’ndeki önemi 
Doğalgaz piyasasına Avrupa’dan bakınca 
Döviz dalga dalga 
Güney Enerji Koridoru’nda enerji denklemi değişti 
CTP-UBP koalisyonu hükümet programı  
Yeni kabine 
Avrupa, Türkmenistan ve Azerbaycan gazına göz dikti 
KKTC Merkez Bankası’nın 2015 Yılı Birinci Çeyreği Bülteni  
Yunanistan’daki radikal sol, çok erken çark etti 
“Su Yönetimi Projesi” başlıklı yazıma, eski Ekonomi ve Turizm Bakanı Derviş Kemal Deniz cevap verdi 
Amerika faizi artırmadı...Dolar şimdi ne olacak? 
Amerika Merkez Bankası Faiz’i artırır mı? 
Su yönetimi projesi 
Döviz şimdi ne olacak? 
İstatistik Dairesi’nde nihayet iyi işler yapılmaya başlandı 
24’üncü Dünya İşletmecilik Kongresi 
Kıbrıs Ekonomi Zirvesi’nde ekonomik entegrasyon irdelendi 
Transit Ticaret Merkezi – Kıbrıs (Cyprus As A Transit Trade Centre) 
TRT modeli özerklik 
Suriye gaz havzası 
Millî Direnme Ekonomisi  
CTP 
BRT’de doğru işler yapılmaya başlandı: Mete Tümerkan’la uğraşmayı bırakınız 
Kıbrıslı Rumların ekonomisi battı 
Dragon çayı, KKTC’nin stratejik konumunu güçlendirecektir 
Barcelona kıyı ötesi (offshore) protokolü 
Kıbrıs patatesi 
İstanbul’dan ekonomi gözlemi 
Amaranta Vadisi’ndeki yabancılara müjde 
Ne kadar ayakları üzerinde duran ekonomi yarattınız ki? 
Kıbrıs doğalgazı açmazda: Sıkıştırılmış doğalgaz revaçta 
Çamlıbel birinci Ekogünü Yerli üretim ve kültürel miras’ın korunması 
Genel Sağlık Sigortası’na geçilecek: GSS Koordinatörü Dr. Aykut Üretici’nin anlattıkları 
Taksiciler çok dertli 
Belediyeler Bütçesi ve Birlik Başkanı’nın feveranı 
Türkiye’de konut satışları 
Lübnan gaz havzası 
Yerli üretim desteklenmeli 
Dolar’ın ateşi düşmüyor 
Nobelli Ekonomist Stiglitz’in yeni önerileri: “İç talebe bağlı büyüme modeline geçilmeli” 
Yunan halkını acaba neler bekliyor? 
Kolej sınavları hakkında okuyucu yorumları 
Bir acayip kolej sınavı 
Yunanistan’daki radikal sol’un zaferi ve ekonomik beklentiler 
İstatistiğin önemi 
Turizm örgütü  
Dünya ham petrol fiyatlarını doğru okuyabilmek 
Sağlık Bakanlığı 2014 yılı icraatları 
Gelir eşitsizliğinin bedeli 
Siber Hanım’ın işi zor! 
KKTC’de Euro’ya geçiş mümkün müdür? 
Dünya petrol fiyatları 
Ada ekonomileri için denk bütçe uygun değildir 
Mevduat neden bu kadar hızlı artıyor? 
2015 yılı bütçesi ile reform olmaz 
Emtia, metal ve enerji piyasaları’nda son durum