Av. Hasan Sözmener

 

İdam cezası ve hukuk reformu hakkında

20 January 2014, Monday    Yorum Yaz   Yazdır  

    

Geçen hafta, vekaletname konusunda yaşanan felaketleri yazmıştım. Bu yazımdan sonra ortaya çıktı ki, vekalet mağdurlarının sayısı ve yaşanan felaketin boyutları sanılandan çok daha büyükmüş. Bu konuda halk ve avukatlar tarafından bilgime getirilen hususları ileriki bir yazımda yine dile getireceğim.

Hukukta reform başlıklarının altında ceza kanunundan idam yani ölüm cezası kaldırılıyor denince, çok sayıda insanımız bana, KKTC’de idam cezası varmıydı diye sordu.

1985 yılında halk tarafından kabul edilip yürürlüğe konmuş olan anayasanın geçici 13. maddesi, yürürlükteki yasalarda var olan ölüm cezalarını kaldırdı ve ölüm cezalarını, ömür boyu hapse dönüştürdü. Anayasa bunu yaparken, 15. maddesi, 3 suçla ilgili olarak yasa ile idam cezzası konabileceğini de hükme bağladı.

Yasa ile ölüm cezası konabilecek 3 suç şunlardır;

1.Savaş halinde vatana ihanet suçu.

2. Devletler arası hukuka göre korsanlık ve tehdiş suçu.

3. Ömür boyu hapis cezası gerektiren bir suçtan dolayı mahkum edildikten sonra tekrardan işlenen ayni cinsten suç.

Meclis, yukarıda sayılan 3 suç dışında ölüm cezası koyamaz. Peki meclis, ceza kanununa, ölüm cezası koydu mu? Meclis, 1989 yılında ceza kanununda değişiklik yaparak, tasarlayarak adam öldürme suçundan mahkum olduktan sonra tekrardan tasarlayarak adam öldüren bir suçlu için idam cezası koymuştur. Bunun dışında ceza kanununda idam cezası yoktur. Halkımızın konuyu daha iyi anlayabilmesi için, hemen belirteyim ki, adam öldürme suçları iki çeşittir. 1. Tasarlayarak adam öldürme. 2. Tasarlamadan adam öldürme. Tasarlamadan adam öldürme suçlarında idam cezası öngörülmemiştir. Bu konuda oluşabilecek akıl karışıklığını ortadan kaldırmak için bu iki çeşit suç hakkında biraz daha açıklama gerekecektir.

Suçluda birisini öldürme niyeti oluştuktan sonra, bu niyetinden vazgeçebilecek kadar bir zaman geçtiği halde, öldürme niyetinden vazgeçmeyerek, bu niyetle birisini öldürürse, bu öldürme suçuna tasarlayarak adam öldürme suçu denilmektedir. Yani soğukkanlı bir şekilde düşünerek, planlayarak öldürme de diyebiliriz. Suçlu, öldürme niyeti kurmadan, kanuna aykırı bir davranışla veya ani bir tahrik veya öfke ile doğmuş olan öldürme niyeti ile, vakit geçmeden, birisini öldürürse, bu suça tasarlamadan adam öldürme suçu denilmektedir.

Anlattıklarımız ışığında bir suçluya idam cezası verilebilecek hali bir örnekle açıklayalım. Şu veya bu nedenle Ahmet, Mehmet’i öldürmeye niyet ediyor. Niyetinin üzerinden üç gün geçiyor ama, bu niyetinden vazgeçmiyor ve öldürme planını tatbik ederek üç gün sonra Mehmet’i öldürüyor. Ahmet’e bu tasarlayarak adam öldürme suçundan dolayı, idam cezası verilemez. Ahmet’e en fazla ömür boyu hapis cezası verilebilir. Ahmet’e mahkeme hapis cezası veriyor. Ahmet, hapishanede veya cezasını çekip çıktıktan sonra Ali’yi öldürmeye niyet ediyor ve bu niyetinin üzerinden bir hafta kadar bir zaman geçtiği halde Ali’yi öldürme niyetinden vazgeçmiyor ve planını uygulayarak Ali’yi öldürüyor. İşte önce Mehmet’i tasarlayarak öldürmüş olup da bu suçtan mahkum olduktan sonra bu defa da tasarlayarak Ali’yi öldüren Ahmet’e idam cezası verilebiliyor.

Ahmet, Mehmet’i tasarlayarak öldürüp mahkum olduktan sonra Ali’yi tasarlamadan öldürmüş olsaydı, Ahmet’e idam cezası verilemezdi.

Tasarlayarak adam öldürme suçlarının ispatı da hayli güçtür. Yanılmıyorsam 1974 yılından bugüne kadar iki suçta 4 suçlu (birisini üç suçlu müştereken işlemişlerdi) , tasarlayarak adam öldürme suçundan mahkum edilebilmiştir. İdam cezasını kaldırmakla bu 4 kişinin idam cezası alabilme ihtimalleri kaldırılmış olacaktır. Ben kaldırılmasın demiyorum. Ama, vurgulamaya çalıştığım, öncelikli ve acil konulara zaman harcansın lütfen Mesela bir ömür boyu birlikte yaşayan eşlerin birisi öldüğünde sağ kalan eşin miras payı 1/6’dir. Halbuki zina yapan eşin mal payı en az 1/3’dür.

 

Yazarın Tüm Yazıları
Halk oylaması 
İlmi olmasın 
Anlaşılmak ve anlatmak 
Ölüm cezası ve koordinasyon ofisi 
Hap bölme (kırma) makinası 
İlk soruşturma 
Keşke bu iş yargıya bırakılmasaydı 
Yasal düzenlemedeki karışıklıklar 
Egemenlik duyarlılığı 
Kantarın topuzu kaçtı 
Cumhurbaşkanı topu Anayasa Mahkemesi’ne attı 
Girne kayasından aşağıya atsalar dahi 
Kızıyoruz ama… 
Yargıda teamül 
Beşinci kitabım 
Söylemiştim boşanmaların artacağını 
Eğri gemi, sefer de eğri 
YÖDAK Başkanı 
Suç kimdedir? 
Rüstem Sefer (21.1.1943-7.4.2016) 
Türkiye yargıda reform istiyor 
Beraat kararı ne demektir? Ya vicdan? 
Türkiye yargıda reform istiyor 
Denetimli serbestlik hakkında 
Bekle be annem 
Şartlı tahliye şikayetleri 
Şartlı tahliye nedir? 
Hangi canlı öldürülürse cinayet olur? 
Sınır dışı kararları 
Hisseli mal satışlarındaki tin gözlükler 
Hisseli taşınmaz mallar 
Taşınmaz mallarla ilgili bazı sorunlar 
“Cahil adam, ne zarar verebilir ki?” 
Unutulma hakkı 
Lütfen bulaştırmayalım 
Yüksek ökçeler 
Kalp sağlığı 2  
Kalp sağlığı 2 
Kalp sağlığı 
Mahkeme kararları 
Cinayet suçları 
Amerika’nın Kıbrıs’ı kaptırmaya niyeti yok 
Acamı Deli 
Kiminle iş yaptığınıza dikkat  
Kudret Özersay 
Kudret Özersay 
Koruma emri (Aile Yasası altında) 
Koruma emri (Aile Yasası altında) 
Yargıç atamaları 
İletişim böyle mi olmalıdır? 
İletişim böyle mi olmalıdır? 
Tutukluluk 
Kıbrıs sorunu çözülünce 
Kıbrıs sorunu çözülünce 
Bir de sen yaz dediler 
Sabah kahvaltısı  
2015-2016 Adli Yılı başlarken  
Boşanmada paylaşılmayacak mallar 
Boşanmada paylaşılmayacak mallar 
Boşanmada paylaşılmayacak mallar 
Yargı sallanmadan boşanma sebebi  
Yargı sallanmadan boşanma sebebi 
Nişanlanma ve evlenme 
Boşanmada koçan değişikliği 
Sabit görüntülü radarlar 
Napan be yeğen? 
CÜBBE 
YÖDAK ve İyi İdare Yasası 
1 yıl ve 2 yıl hapis cezası tartışması 
Avukat/hukukçu milletvekilleri ve siyasetçiler 
Belesbite devam 
Belesbit 
Almak ve vermek  
Irza geçmek (Cinsel tecavüz)  
Aile Değişiklik Yasa Tasarısı (3)  
Aile Değişiklik Yasa Tasarısı  
Polis terfilerinde son durum 
Cumhurbaşkanlığı seçimleri yaklaşırken 
Faks numarası  
Eleştiri 
Yüksek Mahkeme “acil” dedi 
Beytambal galsın yok ki 
Dönülmez akşamın ufkundayız 
Topluluk malı 
Fırsat yine kaçırıldı 
Avukata müdahale  
İki vahim durum ve dram 
Biline ki padişah seçilmeyecektir  
Dördüncü kitabım 
Tekrar nafaka borçlularına  
Nafaka borçlusuna ve anlayanına  
Yanlışı doğru zannetmek  
Tazminat hakkı  
Yargıdaki tehlikeli rekabet 
Emrullah Bey 
Göç Yasası’na devam 
Sayın yargıçlara duyurulur 
İmam yellenirse  
Ne istediğimizi galiba biz de bilmiyoruz 
Cezaevinden telefon var 
Olmadı müdür bey olmadı 
Hukukumuzda yargıcın konumu (2) 
Hukukumuzda yargıcın konumu (1)  
Kamulaştırmada Tazminat 
Hellada, bullada, uyusun da, büyüsün  
Resmi dil Türkçe 
İcar-satış 
Mahkemelerimizi bir daha deneyelim 
Eskiden de eskiler aranırdı 
Tıs yok gık yok, çıkart da görelim 
GK Komutanından rica ediyorum 
Cinayetle su yüzüne çıkanlar 
Tutuklama polisi zora sokabilir 
Oybirliği ile ret vacip olmuştur 
Genç yargıç adayları mülakatta 
Eğitim, denetim ve ceza 
Saat 21.53 
Polis terfilerinde top mahkemede 
Fermuarınız açık kalmış 
Anladığımı yazamıyorum 
Üçte bir 
Zorunluluk değil, mecburiyet vardır 
Kurbağanın nal hikayesi 
Bizimkiler yine coşabilir 
Bırakınız böyle kalsın  
Serhat Bey çok güzeldi 
Yargı, yargıç ve bina istiyor, bildiriyor ve talep ediyorum 
Sade sen mi Ersin Bey hepimiz da 
Polis terfileri konusunda iktidarı göreve çağırıyorum 
Lo lo lo 
Ah bir de rezillerden korkmasam 
Okul seçeceklere ihbar 
Kadın Eli 
Felaketname olmasın 
İşte, işte söylemeye çalıştığım bu idi 
Allah aşkına çağrıda bulunuyorum 
Bizimkisi anglo 
Bazı trafik suçlarında niçin apar topar mahkemeye 
Ölüm getirmişti