Av. Hasan Sözmener

 

Hisseli mal satışlarındaki tin gözlükler

15 February 2016, Monday    Yorum Yaz   Yazdır  

    

Geçen haftaki yazımda, hisseli taşınmaz malın ne olduğunu anlatmıştım. Hisseli taşınmaz mal demek, birden fazla mal sahibi olan taşınmaz mal demektir.

Hisseli bir taşınmaz maldaki, birden fazla mal sahibi arasında genellikle yakın akrabalık bağı vardır. Çok büyük bir ihtimalle bu tür mallar, miras yolu ile, birden fazla akrabaya kalmaktadır.
Müşterek mal sahiplerinden birisi, taşınmaz mal üzerindeki hissesini, elden çıkartabilir. Elden çıkarma da genellikle satış yolu ile ve bağış yolu ile olmaktadır. Takas yolu ile de, olduğu seyrek de olsa görülmektedir.
Piyasada, hisseli mallara özgü bazı durumlar mevcuttur. Mesela, müşterek mal sahiplerinden birisine ait hisse satışa çıkarıldığında, ya hiç alıcı bulmamaktadır ya da, gerçek değerinin çok altında alıcı bulmaktadır. Bunun nedeni, kimsenin, hisseli bir mala bulaşmak istememesidir.
Ayrıca ilgili yasaya göre, müşterek mal sahiplerinden birisi, hissesini satmaya kalkıştığında, öteki müşterek mal sahibinin veya mal sahiplerinin, satışa çıkarılan hisseyi, öncelikle satın alma hakları vardır.
Hemen bir örnek verelim. Ahmet ile Hüseyin bir arsanın müşterek mal sahipleridirler. Ahmet hissesini satmaya karar veriyor. Aslında doğal olan nedir?  Ahmet’in, bu konuda öncelikle Hüseyin’e müracaat edip, Hüseyin’in istemesi halinde, hissesini Hüseyin’e satmasıdır. Diyelim ki, Ahmet böyle yapmadı ve hissesini, Rüstem’e satmak konusunda Rüstem’le anlaştı.
Ahmet hissesini, Rüstem adına çevirmek için, Rüstem’le birlikte, tapu dairesine gittiklerinde, tapu memuru, devir işlemlerini yapmaz ve bu satışın, Hüseyin’e bildirilmesini ister. Yasa gereği satış Hüseyin’e bildirilir ki, Ahmet’le, Rüstem’in anlaştıkları, satış bedelini, Hüseyin 30 gün içerisinde tapu dairesine yatırırsa, Ahmet’in hissesi, Rüstem adına değil, Hüseyin adına geçirilsin diye. Bunun böyle olmasını, yasa emretmektedir. Çünkü yasanın amaçlarından birisi de, bir parseldeki taşınmaz malın mülkiyetinin mümkün mertebe bir kişide toplanmasını temin etmektir.
Dedim ya, 74 Barış Harekâtı’ndan sonra ne oldum delisi olduk. İşte ne oldum delisi olunca, herkes birbirine kazık atmanın yollarını aramaktadır. Akraba durumundaki, müşterek mal sahipleri arasında da bu durumlar yaşanmakta ve kavgalar, küslükler, didişmeler almış başını gitmektedir. Diğer müşterek mal sahipleri ile arası açılan hissedar, hissesini bir yabancıya yani akraba olmayan bir başkasına satmanın yollarını aramaya başlamaktadır. Amaç, malın içerisine bir yabancıyı sokmak ve akrabalardan bu şekilde öç almak, intikam almaktır.
İşin enteresan yanı, bazı tapu memurları da, hissesini bir başkasına satmaya çalışan ve bu hisseyi satın almak isteyen kişiye, diğer müşterek mal sahiplerinin, öncelik hakkını ortadan kaldırabilmenin yollarını göstermektedirler. Gösterilen yol nedir? Öncelik hakkı, hissenin satışında söz konusudur. Hisse bağış yolu ile devredildiğinde, diğer müşterek mal sahiplerinin, öncelikle satın alma hakları yoktur. Zaten ortada bir satış yokmuş gibi görülmektedir.

Yani hissedar gerçekte hissesini sattığı halde, tapu dairesinde, hissesini satış yolu ile değil de bağış yolu ile devretmek suretiyle, öç alma duygusunu, tehlikeye sokmadan tatmin etmektedir. Öncelikle satın alma hakkının bertaraf edilmesinde başvurulan bir başka yöntem, satışın, tirajı düşük gazetelerde, çok küçücük puntolarla yayınlanmasıdır. Güya bu yayınla, yasanın aradığı, satışın diğer müşterek mal sahiplerine bildirilmesi zorunluluğu yerine getirilmiş olmaktadır.

Satış, tirajı düşük bir gazetede yayınlanmakta, otuz gün sonra, hissenin devri gerçekleştirilmektedir. Böylelikle ne olmuş oluyor? Satış, yasalar gereği, diğer müşterek mal sahiplerine bildirilmiş ve onlar da otuz gün içerisinde, öncelikle satın alma haklarını kullanmamış oluyor. Bu yöntemle yasalara karşı yapılmakta olan hiledeki en büyük sorumluluk, tapu dairesi memurlarındadır.

Tapu memurları, gazete yöntemi ile bildirim yolunu kabul etmemelidirler. Satışın, illa ki, diğer müşterek mal sahiplerine bildirildiğinden emin olmadıkça, devir işlemlerini yapmamalıdırlar. İyi İdare Yasası’na göre, artık bu şekilde kişilere ilan yolu ile bildirimden kaçınılması gerektiğine dair düzenlemeler vardır. Bağış veya ilan yolu ile, yasaya karşı yapılmakta olan hilelerle karşılaşmış olan müşterek mal sahiplerine tavsiyem, avukatlarına danışmalarıdır. Kanaatimce, mahkemeler, bu yöntemlerle hile yapanların yanlarına, yaptıkları sahtekarlıkları bırakmayacaktır.

Yazarın Tüm Yazıları
Halk oylaması 
İlmi olmasın 
Anlaşılmak ve anlatmak 
Ölüm cezası ve koordinasyon ofisi 
Hap bölme (kırma) makinası 
İlk soruşturma 
Keşke bu iş yargıya bırakılmasaydı 
Yasal düzenlemedeki karışıklıklar 
Egemenlik duyarlılığı 
Kantarın topuzu kaçtı 
Cumhurbaşkanı topu Anayasa Mahkemesi’ne attı 
Girne kayasından aşağıya atsalar dahi 
Kızıyoruz ama… 
Yargıda teamül 
Beşinci kitabım 
Söylemiştim boşanmaların artacağını 
Eğri gemi, sefer de eğri 
YÖDAK Başkanı 
Suç kimdedir? 
Rüstem Sefer (21.1.1943-7.4.2016) 
Türkiye yargıda reform istiyor 
Beraat kararı ne demektir? Ya vicdan? 
Türkiye yargıda reform istiyor 
Denetimli serbestlik hakkında 
Bekle be annem 
Şartlı tahliye şikayetleri 
Şartlı tahliye nedir? 
Hangi canlı öldürülürse cinayet olur? 
Sınır dışı kararları 
Hisseli taşınmaz mallar 
Taşınmaz mallarla ilgili bazı sorunlar 
“Cahil adam, ne zarar verebilir ki?” 
Unutulma hakkı 
Lütfen bulaştırmayalım 
Yüksek ökçeler 
Kalp sağlığı 2  
Kalp sağlığı 2 
Kalp sağlığı 
Mahkeme kararları 
Cinayet suçları 
Amerika’nın Kıbrıs’ı kaptırmaya niyeti yok 
Acamı Deli 
Kiminle iş yaptığınıza dikkat  
Kudret Özersay 
Kudret Özersay 
Koruma emri (Aile Yasası altında) 
Koruma emri (Aile Yasası altında) 
Yargıç atamaları 
İletişim böyle mi olmalıdır? 
İletişim böyle mi olmalıdır? 
Tutukluluk 
Kıbrıs sorunu çözülünce 
Kıbrıs sorunu çözülünce 
Bir de sen yaz dediler 
Sabah kahvaltısı  
2015-2016 Adli Yılı başlarken  
Boşanmada paylaşılmayacak mallar 
Boşanmada paylaşılmayacak mallar 
Boşanmada paylaşılmayacak mallar 
Yargı sallanmadan boşanma sebebi  
Yargı sallanmadan boşanma sebebi 
Nişanlanma ve evlenme 
Boşanmada koçan değişikliği 
Sabit görüntülü radarlar 
Napan be yeğen? 
CÜBBE 
YÖDAK ve İyi İdare Yasası 
1 yıl ve 2 yıl hapis cezası tartışması 
Avukat/hukukçu milletvekilleri ve siyasetçiler 
Belesbite devam 
Belesbit 
Almak ve vermek  
Irza geçmek (Cinsel tecavüz)  
Aile Değişiklik Yasa Tasarısı (3)  
Aile Değişiklik Yasa Tasarısı  
Polis terfilerinde son durum 
Cumhurbaşkanlığı seçimleri yaklaşırken 
Faks numarası  
Eleştiri 
Yüksek Mahkeme “acil” dedi 
Beytambal galsın yok ki 
Dönülmez akşamın ufkundayız 
Topluluk malı 
Fırsat yine kaçırıldı 
Avukata müdahale  
İki vahim durum ve dram 
Biline ki padişah seçilmeyecektir  
Dördüncü kitabım 
Tekrar nafaka borçlularına  
Nafaka borçlusuna ve anlayanına  
Yanlışı doğru zannetmek  
Tazminat hakkı  
Yargıdaki tehlikeli rekabet 
Emrullah Bey 
Göç Yasası’na devam 
Sayın yargıçlara duyurulur 
İmam yellenirse  
Ne istediğimizi galiba biz de bilmiyoruz 
Cezaevinden telefon var 
Olmadı müdür bey olmadı 
Hukukumuzda yargıcın konumu (2) 
Hukukumuzda yargıcın konumu (1)  
Kamulaştırmada Tazminat 
Hellada, bullada, uyusun da, büyüsün  
Resmi dil Türkçe 
İcar-satış 
Mahkemelerimizi bir daha deneyelim 
Eskiden de eskiler aranırdı 
Tıs yok gık yok, çıkart da görelim 
GK Komutanından rica ediyorum 
Cinayetle su yüzüne çıkanlar 
Tutuklama polisi zora sokabilir 
Oybirliği ile ret vacip olmuştur 
Genç yargıç adayları mülakatta 
Eğitim, denetim ve ceza 
Saat 21.53 
Polis terfilerinde top mahkemede 
Fermuarınız açık kalmış 
Anladığımı yazamıyorum 
Üçte bir 
Zorunluluk değil, mecburiyet vardır 
Kurbağanın nal hikayesi 
Bizimkiler yine coşabilir 
Bırakınız böyle kalsın  
Serhat Bey çok güzeldi 
Yargı, yargıç ve bina istiyor, bildiriyor ve talep ediyorum 
Sade sen mi Ersin Bey hepimiz da 
Polis terfileri konusunda iktidarı göreve çağırıyorum 
Lo lo lo 
Ah bir de rezillerden korkmasam 
Okul seçeceklere ihbar 
Kadın Eli 
İdam cezası ve hukuk reformu hakkında 
Felaketname olmasın 
İşte, işte söylemeye çalıştığım bu idi 
Allah aşkına çağrıda bulunuyorum 
Bizimkisi anglo 
Bazı trafik suçlarında niçin apar topar mahkemeye 
Ölüm getirmişti