Prof. Dr. Vedat Yorucu

 

Arif Feridun – “Yazgı”

15 April 2016, Friday    Yorum Yaz   Yazdır  

    

Ekonominin temeli üretimdir. Eğer üretim olmazsa, ekonomi de olmaz. Bir şey üretebilmek için, belli bir işgücü saati harcamalı, ortaya bir değer yaratmalısınız. Biz buna iktisatta artı değer diyoruz. Emeğin artı değeri, her ne kadar saat başı ücret ile ölçülüyorsa da, bazen para ile ölçülemeyen değerler de vardır. Hatta bunlar paradan çok daha değerlidir. Mikro iktisadın temel konularından birisi olan üretim ve maliyet teorisi, sanat ve edebiyat ile buluştuğunda, kuramları açıklamak yetersiz kalır. Yukarıdaki başlıkta okuduğunuz Arif Feridun beyefendi, Kıbrıs Türk insanının yetiştirdiği aydınlardan biridir. Arif Feridun, 1935 yılında Poli kasabasında dünyaya geldi. Baf’ta tamamladığı eğitimi sonrası İstanbul’a giderek yüksek mimar oldu. İstanbul’daki mimarlık eğitimi sonrası, Almanya’da ve İngiltere’de de meslekte üstün hizmetleri oldu. Sanırım 50’li yaşların ortalarına doğru, ya da 60’lı yaşların başlarında Doğu Akdeniz Üniversitesi’ne gelerek Mimarlık Fakültesi’nin kuruluşuna büyük katkılar koydu. Binlerce öğrenci, onlarca akademisyen yetiştirdi. Yetiştirdiği çok sayıda doktora öğrencisi şu sıralar Profesör ve Doçent oldu. Bazıları yurt dışındaki üniversitelerde Dekan, Bölüm Başkanlığı görevlerindedir. Bazıları da yurt içindeki üniversitelerde aynı mevkilerde, hatta Rektör Yardımcılığı makamına kadar yükselmiş, önemli akademik ve idari görevler yürütmektedir. Onun gibi, sevgili eşi Solmaz Feridun hanım da, aynı meslekte yıllarını harcamıştır. Solmaz hanım da, yüksek mimar olarak DAÜ’de çok sayıda öğrenci yetiştiren saygıdeğer bir hocamızdır.

***

Arif Feridun, emekli yaşına geldikten sonra yan gelip yatmamıştır. Üretmenin yaşı yoktur diyerek çalışmaya devam etmiştir. Bir başkasının ne makamında, ne de ekmeğinde gözü asla olmamıştır. Bu yüzden de emeklilik sonrası, asla akademik ve idari görevler kabul etmemiştir. Çok tatlı sohbetleri olan Arif Feridun, toplum içerisinde sevilen sayılan bir kişidir. Onun sevecenliği ve insanlara verdiği değer, aynı zamanda yayımladığı kitaplarına da yansımıştır. “İki Mimarın Bir Öyküsü”, “Unutulmasın Diye”, “Kaldığımız Yerden” gibi otobiyografi türünden kitaplar yayınlamıştır. Eylül 2015 tarihinde yayınladığı son romanı “Yazgı”, aslında bir deneme’dir. Bu kitap, öylesine güzel yazılmıştır ki, kitapta kullanılan yazı üslubu, Latin edebiyatının Nobel ödüllü romancısı Gabriel Garcia Marquez’i andırmaktadır. Marquez’in “Yaprak Fırtınası”, “Yüzyıllık Yalnızlık”, “Kolera Günlerinde Aşk”, “Kırmızı Pazartesi” isimli romanlarında kullandığı dil ile Arif Feridun’un anlatım dili ve üslubu çok örtüşüyor.

***

“Yazgı” isimli romanın konusu kısaca şöyle:

1974 öncesi bir Kıbrıslı Rum ailenin yanında (Nicos ve eşi Yuanna) mesleğini Lefkoşa’daki bir marangoz atölyesinde (Tak Tak Tak Marangoz Atölyesi) icra eden Kıbrıslı Türk marangoz ustası Hasan usta (Maestro Hasan), patronu Nicos ile çok iyi bir arkadaştır. Yıllarca süren dostlukları vardır. Emekli yaşına gelen Hasan usta atölyeden ayrılır ve geriye kalan emeklilik hayatını deniz kenarında balık avlayarak ve galif altında geçirir. Doğa tanımlamasını usta bir üslupla anlatan Arif Feridun, Lefkoşa temasına da dokunmaktan geri kalmıyor.

***

Hasan ustanın oğlu Orhan, Londra’daki tahsilinden dönerek Nicos’un atölyesinde babasının mesleğini devam ettirir. Nicos’un ölümü sonrasında, eşi Yuanna ve kızı Ksenia, Orhan’ın öncülüğünde atölyeyi çalıştırmaya devam ederler. Bu arada, Ksenia ile Orhan arasında müthiş bir aşk ilişkisi başlar. Bu iki genç arasındaki aşk, masum ve tertemiz bir aşktır. Aralarında birbirlerine karşı sevgi, saygı ve anlayış vardır. 1974 öncesi gece mevziye, gündüz atölyeye giderek hayatını kazanmaya çalışan Orhan, asla ne ustasına, ne de sevdiği kıza karşı bir düşmanlık beslememiştir. Aksine, onun Ksenia’ya karşı duyduğu aşk, giderek daha da alevlenerek artmıştır. 1974 Sampson darbesi ve EOKA’nın şiddet olayları nedeniyle Lefkoşa sokaklarında barut kokuları vardır. 20 Temmuz Barış Harekâtı’yla Lefkoşa ikiye bölünür. Böylece artık Orhan ve Ksenia’nın yolları ayrılmıştır. Onlar, ayrı taraflarda yalnız kalmışlardır. Bu aşk bir süre gelgitlerle Londra’ya taşınır. Ama, çok kısa süreli ve oldukça da maliyetli olur. Orhan, kendi işini Kuzey Kıbrıs’ta kurmaya çalışırken, Ksenia da aynı şekilde Güney’de baba yadigarı atölyeyi çalıştırmaya devam eder.

***

Gel zaman git zaman, Ksenia’nın Orhan’dan ayrılığı, ona psikolojik rahatsızlıklar verir ve uzunca bir zaman psikiyatri tedavisini gerektirir. Araya başka sorunlar da girince, bir gün yine tanıdıkları bir ailenin oğlu ile evlenir ve bir kız çocuğu dünyaya getirir. Aradan geçen yıllar, Orhan’ın içindeki aşkı bitirmemiştir. Orhan, Ksenia’dan ayrı yaşıyorsa da, yine bir gün ona kavuşma inancını hiç yitirmemiştir. Aradan geçen 30 yıllık ayrılıktan sonra, kapıların 2003 yılında yeniden karşılıklı geçişlere açılması sonrası, Orhan ve Ksenia’nın yeniden buluşmaları artık mümkün olmuştur. Ksenia’nın peşini bir türlü bırakmayan talihsizliklere bir yenisi daha eklenmiş ve eşini kalp krizi sonucu kaybetmişti. Ksenia’nın kızından ve yaşlı annesinden başka kimsesi kalmamıştır. Romanın sonunu merak ediyorsanız, kitabı alıp okumanızı (http://arifferidun.jimdo.com/4-yazgı) ve süprizlerle dolu gelişmeleri öğrenmenizi tavsiye ederim.

Yazarın Tüm Yazıları
Dış ticaret gelişmeleri (2016 Ocak-Mayıs) 
KKTC Merkez Bankası 2016 yılı ikinci çeyreği bülteni: Bütçe gelişmeleri 
Türk akımı doğalgaz boru hattı hayat buluyor 
Amerikan Merkez Bankası ışığı yaktı: Eylül’de faizleri arttıracak gibi 
Devlet Planlama örgütü bilgilendirdi: Poly Peck PLC’yi hatırlattı       
Kıbrıs’ta genel sağlık sigortası tamam 
Sterlin neden düştü? 
Esnaf ile alay mı ediliyor? 
Türk Hava Limanları’nda iç hatlara yönlendirilmemizin ekonomik zararları 
Türkiye’deki yabancılar 420 milyon dolarlık bonoyu sattı 
Olağanüstü Hal ilanı Türkiye Ekonomisine nasıl etki eder? 
Askeri darbe girişiminin ekonomik sonuçları 
Güney Kıbrıs Ekonomisi’nde sevinç           
Borsalarda ve kambiyo piyasalarında son durum 
Düşünce Taslağı: Sosyo-ekonomik – politik(2/2) 
Sosyo - ekonomik - politik  (1/2) 
Bayram yerleri    
İsrail ve Rusya ile normalleşen ilişkilerin ekonomik faydaları 
İngiltere’nin AB üyeliğinden çıkmasının doğuracağı sonuçlar 
Genel Gıda ve Yem Yasası neden yürürlüğe sokulmuyor? 
Küçük esnaf ve zanaatkârlar dertli: Mali desteğe ihtiyaç var 
Brexit Gerçekleşirse Sterlin’in dümeni kopmaz 
23 Nisan İlkokulu neden başarılı? Kolej sınavlarında önemli başarı 
2016-2018 Yapısal Dönüşüm Programı’nda yüksek öğretimin yeri 
Alo Alo!......Telefon 
Ekonomik protokol neden sessiz sedasız imzalandı? Telefon ve elektrik satılacak mı? 
İşadamı, KKTC’ye neden yatırım yapmaz? 
Seyrüsefer harçları konulu yazıma gelen okuyucu yorumları 
Bakan Serdar Denktaş’a: 
Avrasya Araştırmaları Enstitüsü ve Kazakistan Kongresi’nden çıkardığım sonuçlar 
Kazakistan’da uluslararası ekonomi, finans ve enerji kongresi 
Dünya Borsaları’ndaki düşüşlere dikkat 
ODTÜ Enerji Konferansı’ndan anekdotlar 
Doğu Akdeniz Enerji Güvenliği ve Jeopolitiği Konferansı 
UBP-DP hükümet programı – (3): Ekonomi ve özelleştirmeler olumsuz, enerji ve hidrokarbonlar olumlu 
UBP-DP hükümet programı -2 
UBP-DP hükümet programı (1) 
Amerika çözümü finanse edecek-miş !!! 
KKTC Merkez Bankası’nın 2015 yılı raporu 
Kıbrıs ekonomi zirvesi yazılarıma gelen okuyucu mektubu 
CTP-UBP hükümeti, gerçekleri bal gibi biliyordu 
Sanat ile ekonominin arakesitinde bir yıldız: İlde Atik 
DPÖ’ye dikkat ediniz 
Kıbrıs Ekonomi Zirvesi (3/3) 
Kıbrıs Ekonomi Zirvesi (2/3) 
Kıbrıs ekonomi zirvesi (1/3) 
Hani turizm örgütü nerede? 
Dış ticaret bilançosu ne durumda? 
DAÜ’de, Kıbrıs ve Doğu Akdeniz hidrokarbon konulu konferans 
KKTC’deki bütçe gelişmeleri 
Parasal ve finansal gelişmeler (2015 IV. Çeyrek Bülteni) 
KKTC’de kara para aklanıyor mu? Maliye Bakanı Özgür’e düşen yükümlülükler 
Ercan Havalimanı’na neden 11 milyon dolar? 
Kat sınırı emirnamesi işe yarar mı? 
Brüt krediler’de ki düşüşe dikkat ediniz 
Türkiye angajman kurallarını uyguluyor 
Görüşme süreci ve Federal Kıbrıs’ta Kıbrıs Türk ekonomisi raporu hakkında 
Yerel sanatçılara da yer verilsin 
Hükümet düğümünü atacak olan da, bozacak olan da Kıb-Tek olacaktır 
Kürt Amerikan Enerji Koridoru: Hatay’a dikkat ediniz 
Radar Reşat’ın KKTC ekonomisine bakışı 
Yükselen ekonomilerin hepsi zorda 
KIB-TEK, vatandaşı tiftikliyor 
Güney Kıbrıs ekonomisi ne durumda? 
Halkın Partisi’nin özelleştirme politikası (2/2) 
Halkın Partisi’nin özelleştirme politikası (1/2) 
Halkın Partisi’nin ekonomik vizyonu 
2016’da bizleri nasıl bir ekonomi bekliyor? 
Sosyal güvenlik sistemi battı  
Sosyal Güvenlik ağı güçlendirilip genişletilmelidir 
Emeklilik sistemini düzeltmenin tek yolu iradedir 
İsrail-Türkiye yakınlaşmasının temeli doğalgaz 
Kumarhanelerin ekonomik faydası artık tartışılır oldu 
Amerika Merkez Bankası ve faiz artışı beklentisi  
Doğalgaz ittifakı, görüşmelere zarar verir 
Akdeniz enerji halkası 
Kıbrıs Türk Turizm Örgütü ne zaman? 
Türk Rus gerginliği ve olası ekonomik sonuçları 
2016 yılı bütçesi değerlendirmelerim (3 - son) 
2016 yılı bütçesi değerlendirmelerim-(2) 
Böyle bütçe mi olur?  
Program olumlu ve desteklenmeli 
2016-2018 Orta Vadeli Program Taslağı -3 
2016-2018 orta vadeli program taslağı -2 
2016-2018 orta vadeli program taslağı -1 
Orta vadeli program 
Euro’ya geçmek mümkün mü? 
Derinya kapısı geçişlerinden ekonomik kazanç beklemiyorum 
Derinya kapısı geçişlerinden ekonomik kazanç beklemiyorum 
Şeytanca alınan karar: KIBTEK’in görev zararları halka ödettirilecek 
Yeni bir faiz yasasına ihtiyaç vardır 
Olası çözümün maliyetini kim karşılayacak? 
Olası çözümün maliyetini kim karşılayacak? 
Olası bir çözüm sonrası, muhtemel ekonomik endişelerim 
Direk ticaret tüzüğü olmadı Çözüm bize ne kazandırır? 
ASGARİ ÜCRETLE İLGİLİ BİR OKUYUCU MEKTUBU 
CTP hizaya geldi!!! 
Eğitimdeki sorunların temeli irade ve ekonomik çıkmazdır 
GENEL SAĞLIK SİGORTASI YARARLI BİR UYGULAMADIR 
GENEL SAĞLIK SİGORTASI YARARLI BİR UYGULAMADIR 
Kıbrıs’ın havası da, ekonomisi de toz duman içinde 
B20 Zirvesi ve Ankara 
Dış ticaretimiz ne durumda 
Bütçe gelişmeleri 
Eylül’de fedfaiz’i artırır mı? 
FED Eylül’de faiz’i artırır mı? 
Dümeni kopan Türkiye ekonomisi 
Çin Devalüasyona gitti: Dolar ve Euro’nun durumu 
Güney Kıbrıs’ın ekonomik durumu 
Türk Silahlı Kuvvetleri’nin Doğalgaz Ticareti’ndeki önemi 
Doğalgaz piyasasına Avrupa’dan bakınca 
Döviz dalga dalga 
Güney Enerji Koridoru’nda enerji denklemi değişti 
CTP-UBP koalisyonu hükümet programı  
Yeni kabine 
Avrupa, Türkmenistan ve Azerbaycan gazına göz dikti 
KKTC Merkez Bankası’nın 2015 Yılı Birinci Çeyreği Bülteni  
Yunanistan’daki radikal sol, çok erken çark etti 
“Su Yönetimi Projesi” başlıklı yazıma, eski Ekonomi ve Turizm Bakanı Derviş Kemal Deniz cevap verdi 
Amerika faizi artırmadı...Dolar şimdi ne olacak? 
Amerika Merkez Bankası Faiz’i artırır mı? 
Su yönetimi projesi 
Döviz şimdi ne olacak? 
İstatistik Dairesi’nde nihayet iyi işler yapılmaya başlandı 
24’üncü Dünya İşletmecilik Kongresi 
Kıbrıs Ekonomi Zirvesi’nde ekonomik entegrasyon irdelendi 
Transit Ticaret Merkezi – Kıbrıs (Cyprus As A Transit Trade Centre) 
TRT modeli özerklik 
Suriye gaz havzası 
Millî Direnme Ekonomisi  
CTP 
BRT’de doğru işler yapılmaya başlandı: Mete Tümerkan’la uğraşmayı bırakınız 
Kıbrıslı Rumların ekonomisi battı 
Dragon çayı, KKTC’nin stratejik konumunu güçlendirecektir 
Barcelona kıyı ötesi (offshore) protokolü 
Kıbrıs patatesi 
İstanbul’dan ekonomi gözlemi 
Amaranta Vadisi’ndeki yabancılara müjde 
Ne kadar ayakları üzerinde duran ekonomi yarattınız ki? 
Kıbrıs doğalgazı açmazda: Sıkıştırılmış doğalgaz revaçta 
Çamlıbel birinci Ekogünü Yerli üretim ve kültürel miras’ın korunması 
Genel Sağlık Sigortası’na geçilecek: GSS Koordinatörü Dr. Aykut Üretici’nin anlattıkları 
Taksiciler çok dertli 
Belediyeler Bütçesi ve Birlik Başkanı’nın feveranı 
Türkiye’de konut satışları 
Lübnan gaz havzası 
Yerli üretim desteklenmeli 
Dolar’ın ateşi düşmüyor 
Nobelli Ekonomist Stiglitz’in yeni önerileri: “İç talebe bağlı büyüme modeline geçilmeli” 
Yunan halkını acaba neler bekliyor? 
Kolej sınavları hakkında okuyucu yorumları 
Bir acayip kolej sınavı 
Yunanistan’daki radikal sol’un zaferi ve ekonomik beklentiler 
Kur ve faiz hareketlerinin 2015 beklentileri 
İstatistiğin önemi 
Turizm örgütü  
Dünya ham petrol fiyatlarını doğru okuyabilmek 
Sağlık Bakanlığı 2014 yılı icraatları 
Gelir eşitsizliğinin bedeli 
Siber Hanım’ın işi zor! 
KKTC’de Euro’ya geçiş mümkün müdür? 
Dünya petrol fiyatları 
Ada ekonomileri için denk bütçe uygun değildir 
Mevduat neden bu kadar hızlı artıyor? 
2015 yılı bütçesi ile reform olmaz 
Emtia, metal ve enerji piyasaları’nda son durum